← 18 September 2026's Current Affairs · Science & Tech GA Prelims ★★★★☆ Mains ★★☆☆☆
ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਔਟਿਜ਼ਮ ਲਈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ
ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ?
ਔਟਿਜ਼ਮ ਲਈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ, ਸਿਰਫ਼ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ: ICMR-DBT ਨਿਯਮ GS2 ਸਿਹਤ ਸਵਾਲਾਂ ਦੀ ਪਰਖ
ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਔਟਿਜ਼ਮ ਲਈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਇੱਕ ਆਮ ਇਲਾਜ ਵਜੋਂ।
Why it matters: factual, Prelims-type
What you need to know
2 ਮਿੰਟ
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਡਿਸਆਰਡਰ (Autism Spectrum Disorder) ਲਈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਇੱਕ ਆਮ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਇਲਾਜ ਵਜੋਂ।
ਇਹ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਔਟਿਸਟਿਕ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚੇ ਜਾ ਰਹੇ ਗ਼ੈਰ-ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ ਇਲਾਜਾਂ ਸੰਬੰਧੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਆਯੁਰਵਿਗਿਆਨ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (Indian Council of Medical Research - ICMR) ਅਤੇ ਜੈਵ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ (Department of Biotechnology - DBT) ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਅਧੀਨ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰੋਤ: Topper IAS editorial (PIB / The Hindu / Indian Express)
ਮੁੱਖ ਤੱਥ
Remember these
- ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਔਟਿਜ਼ਮ ਲਈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ, ਆਮ ਇਲਾਜ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ
- ਇਹ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਔਟਿਸਟਿਕ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚੇ ਜਾ ਰਹੇ ਗ਼ੈਰ-ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ ਇਲਾਜਾਂ ਸੰਬੰਧੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ
- ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀਆਂ ICMR ਅਤੇ ਜੈਵ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਅਧੀਨ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ
- ICMR = ਭਾਰਤੀ ਆਯੁਰਵਿਗਿਆਨ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (Indian Council of Medical Research); DBT = ਜੈਵ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ (Department of Biotechnology)
ਪ੍ਰੀਲਿਮਜ਼ · ਮੇਨਜ਼
How the exam will ask it
ਪ੍ਰੀਲਿਮਜ਼
- ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਖੋਜ ਅਤੇ ਥੈਰੇਪੀ ਸੰਬੰਧੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ICMR ਅਤੇ ਜੈਵ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
- ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਡਿਸਆਰਡਰ ਲਈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਹੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ।
- ਆਮ ਇਲਾਜ ਵਜੋਂ ਵੇਚੇ ਜਾ ਰਹੇ ਗ਼ੈਰ-ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ ਇਲਾਜਾਂ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਭਾਰਤੀ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਅਧੀਨ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਮੇਨਜ਼
GS2 - ਸਿਹਤ: ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚੇ ਜਾ ਰਹੇ ਗ਼ੈਰ-ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਮੈਡੀਕਲ ਇਲਾਜਾਂ ਦੇ ਨਿਯਮਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ; ICMR-DBT ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਸਕੀ ਵਿਵਸਥਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਮਹੱਤਵ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਰਾਖੀ ਅਤੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਾਹ ਸਖ਼ਤ ਲਾਗੂਕਰਨ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਜਨਤਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਿੱਚ ਹੈ।
Quick recall
Answer before you reveal
ਸੰਸਦ ਦੀ ਲੋਕ ਲੇਖਾ ਕਮੇਟੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਰੇਲਵੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਖਿਚਾਈ ਕੀਤੀ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਅਥਾਰਟੀ ਵੱਲੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ
- ਵਿੱਤ ਕਮਿਸ਼ਨ
- ਕੰਪਟਰੋਲਰ ਅਤੇ ਆਡੀਟਰ ਜਨਰਲ (CAG)
- ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ
ਜਵਾਬ ਵੇਖੋ
ਜਵਾਬ: C — ਲੋਕ ਲੇਖਾ ਕਮੇਟੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਪਟਰੋਲਰ ਅਤੇ ਆਡੀਟਰ ਜਨਰਲ ਵੱਲੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਆਡਿਟ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਜਨਤਕ ਖਰਚੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Convert this topic into marks
Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ