← 15 September 2026's Current Affairs · Society & Sports GS-2 Prelims ★★★☆☆ Mains ★★★☆☆
ਡੋਪਿੰਗ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦਿੱਤਾ
ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ?
ਨਾਡਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਡੋਪਿੰਗ ਨਿਯਮ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਲੈਬ ਮਾਮਲਾ ਨਿਪਟਾਉਂਦੀ ਹੈ — 2009 ਦੀ ਵੰਡ
ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਡੋਪਿੰਗ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੇ ਨਾਡਾ (NADA) ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ (National Dope Testing Laboratory) ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ ਹੈ।
Why it matters: GS-2 core; factual, Prelims-type
What you need to know
2 ਮਿੰਟ
ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਡੋਪਿੰਗ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਨੂੰ ਮੁੜ ਹੁਲਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਏਜੰਸੀ (National Anti-Doping Agency, ਨਾਡਾ/NADA), ਜੋ 2009 ਵਿੱਚ ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲੇ (Ministry of Youth Affairs and Sports) ਅਧੀਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਨਿਯਮਾਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ (National Dope Testing Laboratory, NDTL) ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਅਸਲ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿਸ਼ਵ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਏਜੰਸੀ (World Anti-Doping Agency, ਵਾਡਾ/WADA) ਵੱਲੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਕੋਡ (World Anti-Doping Code) ਦਾ ਹਸਤਾਖਰੀ ਦੇਸ਼ ਹੈ।
ਸਰੋਤ: The Hindu · Topper IAS editorial
ਮੁੱਖ ਤੱਥ
Remember these
- ਨਾਡਾ (National Anti-Doping Agency) 2009 ਵਿੱਚ ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਧੀਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ
- ਨਾਡਾ ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਨਿਯਮਾਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਦੀ ਹੈ
- ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ (NDTL) ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਅਸਲ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੀ ਹੈ
- ਭਾਰਤ ਵਾਡਾ (WADA) ਵੱਲੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਕੋਡ ਦਾ ਹਸਤਾਖਰੀ ਹੈ
ਪ੍ਰੀਲਿਮਜ਼ · ਮੇਨਜ਼
How the exam will ask it
ਪ੍ਰੀਲਿਮਜ਼
- ਨਾਡਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2009 ਵਿੱਚ ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਧੀਨ ਹੋਈ ਸੀ।
- ਨਾਡਾ ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਨਿਯਮਾਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦੇ ਤਾਲਮੇਲ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।
- ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਲਏ ਗਏ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।
- ਭਾਰਤ ਵਾਡਾ ਵੱਲੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਕੋਡ ਦਾ ਹਸਤਾਖਰੀ ਹੈ।
ਮੇਨਜ਼
GS ਪੇਪਰ 2 - ਸ਼ਾਸਨ/ਖੇਡ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ: ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਡੋਪਿੰਗ ਮਾਮਲੇ ਨਾਡਾ (ਨਿਯਮ ਬਣਾਉਣ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਤਾਲਮੇਲ) ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ (ਨਮੂਨਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ) ਵਿਚਾਲੇ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਵਾਡਾ ਕੋਡ ਪ੍ਰਤੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੰਸਥਾਗਤ ਸਮਰੱਥਾ, ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਾਹ NDTL ਦੀ ਟੈਸਟਿੰਗ ਸਮਰੱਥਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ, ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰਨ, ਅਤੇ ਨਾਡਾ ਦੀ ਉਹਨਾਂ ਖੇਡ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਰੈਗੂਲੇਟ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Quick recall
Answer before you reveal
ਕਿਹੜੀ ਸੰਸਥਾ ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਡੋਪਿੰਗ-ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਜੰਸੀ ਹੈ?
- ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਏਜੰਸੀ (National Anti-Doping Agency, NADA)
- ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (Sports Authority of India)
- ਇੰਡੀਅਨ ਓਲੰਪਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (Indian Olympic Association)
- ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਲੈਬਾਰਟਰੀ (National Dope Testing Laboratory)
ਜਵਾਬ ਵੇਖੋ
ਜਵਾਬ: A — ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਂਟੀ-ਡੋਪਿੰਗ ਏਜੰਸੀ (NADA), ਜੋ 2009 ਵਿੱਚ ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਧੀਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਡੋਪਿੰਗ-ਵਿਰੋਧੀ ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੋਪ ਟੈਸਟਿੰਗ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਨਮੂਨਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Convert this topic into marks
Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ