← 17 September 2026's Current Affairs · Gen. Awareness GS-1 Prelims ★★★★☆ Mains ★★☆☆☆
ଅନନ୍ତ ନାଗଙ୍କ ନାମ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଘୋଷଣା
ଖବରରେ କାହିଁକି?
କନ୍ନଡ଼ ଅଭିନେତାଙ୍କୁ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ: ପ୍ରତ୍ୟେକ GS1 ସିନେମା ଉତ୍ତରରେ ଆବଶ୍ୟକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କମଳ
ପ୍ରବୀଣ ଅଭିନେତା ଅନନ୍ତ ନାଗ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର (Dadasaheb Phalke Award) ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ ସିନେମା କ୍ଷେତ୍ରର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ।
Why it matters: asked in KPSC 2024; one-line fact, Prelims General Awareness
What you need to know
2 ମିନିଟ
କନ୍ନଡ଼ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଅଭିନେତା ଅନନ୍ତ ନାଗଙ୍କୁ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର (Dadasaheb Phalke Award) ପାଇଁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ସିନେମା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ।
ଏହି ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିବର୍ଷ ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (Ministry of Information and Broadcasting) ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ଏବଂ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର (National Film Awards) ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ପ୍ରଦତ୍ତ ହୁଏ।
ଏହାର ନାମକରଣ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେଙ୍କ ନାମରେ ହୋଇଛି, ଯିଏକି ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଦେଶର ପ୍ରଥମ ସ୍ୱଦେଶୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୈର୍ଘ୍ୟର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରି ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ଜନକ ଭାବେ ବିବେଚିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଏହି ସମ୍ମାନ ଭାରତୀୟ ସିନେମାର ବିକାଶ ଓ ପ୍ରଗତିରେ ଜୀବନଭରର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅବଦାନକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦିଏ ଏବଂ ଏଥିରେ ଏକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କମଳ (Swarna Kamal / Golden Lotus) ପଦକ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
ପ୍ରିଲିମ୍ସ ପାଇଁ, ପରୀକ୍ଷାର୍ଥୀମାନେ ଏହି ପୁରସ୍କାରର ନାମକୁ ଭାରତୀୟ ସିନେମାର ଇତିହାସ ସହିତ ଯୋଡ଼ିବା ଉଚିତ ଏବଂ ମନେ ରଖିବା ଉଚିତ ଯେ ଏହା I&B ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅଧୀନସ୍ଥ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମହୋତ୍ସବ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାଳୟ (Directorate of Film Festivals) ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହୁଏ।
GS ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର 1 ଅଧୀନରେ, ଏହା କଳା ଓ ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗରେ ଆସେ, ବିଶେଷତଃ ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଐତିହ୍ୟ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ସଂସ୍ଥା ଓ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଗୁଡ଼ିକ ସମ୍ପର୍କରେ।
ଉତ୍ସ: The Hindu · Topper IAS editorial
ମୁଖ୍ୟ ତଥ୍ୟ
Remember these
- ଅନନ୍ତ ନାଗ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯାହା ସିନେମାରେ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ
- ଏହି ପୁରସ୍କାର ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ
- ଏହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ପ୍ରଦତ୍ତ ହୁଏ
- ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେଙ୍କ ନାମରେ ନାମିତ, ଯିଏ ପ୍ରଥମ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୈର୍ଘ୍ୟର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ସିନେମାର ଜନକ ଭାବେ ବିବେଚିତ
- ଏହି ସମ୍ମାନରେ ଭାରତୀୟ ସିନେମାରେ ଜୀବନଭରର ଅବଦାନ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କମଳ ପଦକ ରହିଛି
ପ୍ରିଲିମ୍ସ · ମେନ୍ସ
How the exam will ask it
ପ୍ରିଲିମ୍ସ
- ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର ସିନେମା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ, ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ।
- ଏହା ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହୋଇ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ପ୍ରଦତ୍ତ ହୁଏ।
- ଏହି ପୁରସ୍କାରର ନାମକରଣ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେଙ୍କ ନାମରେ ହୋଇଛି, ଯାହାଙ୍କୁ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ସ୍ୱଦେଶୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୈର୍ଘ୍ୟର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣର ଶ୍ରେୟ ଦିଆଯାଏ।
- ଏହା ଭାରତୀୟ ସିନେମାରେ ଜୀବନଭରର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅବଦାନକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇ ଏକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କମଳ ପଦକ ପ୍ରଦାନ କରେ।
ମେନ୍ସ
GS ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର 1 (କଳା ଓ ସଂସ୍କୃତି) ଅଧୀନରେ, ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର ଦର୍ଶାଏ ଯେ ରାଷ୍ଟ୍ର କିପରି ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଐତିହ୍ୟରେ ଜୀବନଭରର ଅବଦାନର ସ୍ୱୀକୃତିକୁ ପ୍ରାତିଷ୍ଠାନିକ ରୂପ ଦିଏ। ଏହିପରି ପୁରସ୍କାରଗୁଡ଼ିକ ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେଙ୍କ ପରି ପଥପ୍ରଦର୍ଶକମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସ୍ମୃତିକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖେ ଏବଂ ଭାରତର ସାଂସ୍କୃତିକ ସଫ୍ଟ ପାୱାରରେ ସିନେମାର ସ୍ଥାନକୁ ଦୃଢ଼ କରେ।
PYQ connection
A question UPSC has already asked on this
Which of the following statements with regard to the Dadasaheb Phalke award is/are incorrect? a) This award was first introduced by Government of India in 1950. b) The first recipient of Dadasaheb Phalke award is Prithviraj Kapoor. c) Mithun Chakraborty was honoured with this award during the 69th National Film Awards Ceremony. d) Dr. Rajkumar received this award during the 43rd National Film Awards Ceremony.
- c and d are incorrect
- Only d is incorrect
- a, b and c are incorrect
- Only c is incorrect
ଉତ୍ତର ଦେଖନ୍ତୁ
ଉତ୍ତର: C
Why this matters: today's issue is directly connected to a concept UPSC has already tested. Read the story with this question in mind.
Practise this PYQ →Quick recall
Answer before you reveal
ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ପର୍କରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ସଠିକ୍?
- ଏହା ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ଏବଂ ଏଥିରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କମଳ ପଦକ ରହିଛି
- ଏହା ସଂସ୍କୃତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତି ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ
- ଏହା କେବଳ ବିଦେଶୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତାଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ
- ଏହା ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତି ମାସରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ
ଉତ୍ତର ଦେଖନ୍ତୁ
ଉତ୍ତର: A — ଦାଦାସାହେବ ଫାଲକେ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିବର୍ଷ ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ଏବଂ ଏଥିରେ ଏକ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କମଳ ପଦକ ରହିଥାଏ, ଯାହା ଭାରତୀୟ ସିନେମାରେ ଜୀବନଭରର ଅବଦାନକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦିଏ।
Convert this topic into marks
Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ