← 15 September 2026's Current Affairs · Defence GS-3 Prelims ★★★★☆ Mains ★★★★☆
ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ IAF (ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା) ର ସର୍ବାଧିକ ଦୂରତାର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ 'କିଲ୍' ରିପୋର୍ଟ
ଖବରରେ କାହିଁକି?
୩୧୪ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଥିବା ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଆଘାତ କଲା ମିସାଇଲ: BVR ଧାରଣା ଯାହା ପ୍ରତ୍ୟେକ GS3 ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍ତରରେ ଜାଣିବା ଜରୁରୀ
ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଏକ ରିପୋର୍ଟରେ ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ IAF ୩୧୪ କିଲୋମିଟର ଦୂରରୁ ବେୟଣ୍ଡ ଭିଜୁଆଲ ରେଞ୍ଜ (Beyond Visual Range, BVR) ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ଆକ୍ରମଣ ଚଳାଇଥିବା ଶ୍ରେୟ ଦିଆଯାଇଛି।
Why it matters: GS-3 core; factual, Prelims-type
What you need to know
2 ମିନିଟ
ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଏକ ରିପୋର୍ଟରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (Indian Air Force, IAF) କୁ ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ ଏକ ପାକିସ୍ତାନୀ ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ୩୧୪ କିଲୋମିଟର ଦୂରତାର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ଆକ୍ରମଣ ସଫଳତାର ଶ୍ରେୟ ଦିଆଯାଇଛି, ଯାହାକୁ ତାହାର ଏହିପରି ସର୍ବାଧିକ ଦୂରତାର 'କିଲ୍' ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ଏହି ଆକ୍ରମଣରେ ଏକ ବେୟଣ୍ଡ ଭିଜୁଆଲ ରେଞ୍ଜ (Beyond Visual Range, BVR) ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ମିସାଇଲ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ପାଇଲଟଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦୃଶ୍ୟ ସମ୍ପର୍କ ବିନା ରାଡାର ସାହାଯ୍ୟରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଆଡ଼କୁ ପରିଚାଳିତ ହୁଏ।
ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଆଧୁନିକ ବାୟୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୂର-ପାଲ୍ଲାର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ମିସାଇଲ କ୍ଷମତାର ବଢ଼ୁଥିବା ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ଉଜାଗର କରିଛି।
ଉତ୍ସ: Times of India · Topper IAS editorial
ମୁଖ୍ୟ ତଥ୍ୟ
Remember these
- ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ରିପୋର୍ଟ ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ IAF କୁ ୩୧୪ କିଲୋମିଟର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ 'କିଲ୍' ର ଶ୍ରେୟ ଦେଇଛି
- ଏହି ଆକ୍ରମଣରେ ଏକ ବେୟଣ୍ଡ ଭିଜୁଆଲ ରେଞ୍ଜ (BVR) ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ମିସାଇଲ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥିଲା
- BVR ମିସାଇଲଗୁଡ଼ିକ ରାଡାର-ପରିଚାଳିତ, ପାଇଲଟଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦୃଶ୍ୟ ସମ୍ପର୍କର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ
- ରିପୋର୍ଟ ଏହାକୁ IAF ର ଏହିପରି ସର୍ବାଧିକ ଦୂରତାର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ଆକ୍ରମଣ ବୋଲି କହିଛି
- ଆଧୁନିକ ବାୟୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୂର-ପାଲ୍ଲାର ମିସାଇଲ କ୍ଷମତାର ବଢ଼ୁଥିବା ଭୂମିକାକୁ ଉଜାଗର କରେ
ପ୍ରିଲିମ୍ସ · ମେନ୍ସ
How the exam will ask it
ପ୍ରିଲିମ୍ସ
- ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂରରେ IAF ଏକ ବେୟଣ୍ଡ ଭିଜୁଆଲ ରେଞ୍ଜ (BVR) ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ ମିସାଇଲ ଆକ୍ରମଣ ସଫଳତାର ସହ ସମ୍ପାଦନ କରିଥିଲା।
- BVR ମିସାଇଲଗୁଡ଼ିକ ପାଇଲଟଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦୃଶ୍ୟ ସମ୍ପର୍କ ବିନା ରାଡାର ସାହାଯ୍ୟରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଆଡ଼କୁ ପରିଚାଳିତ ହୁଅନ୍ତି।
- ୩୧୪ କିଲୋମିଟର ଦୂରତାର ଆକ୍ରମଣକୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ IAF ର ସର୍ବାଧିକ ଦୂରତାର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ 'କିଲ୍' ବୋଲି ରିପୋର୍ଟ କରାଯାଇଛି।
ମେନ୍ସ
GS ପେପର ୩ - ପ୍ରତିରକ୍ଷା/ସାମରିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା: ଦୂର-ପାଲ୍ଲାର ପ୍ରିସିଜନ-ଗାଇଡେଡ୍ ଅସ୍ତ୍ର ଉପରେ ବଢ଼ୁଥିବା ନିର୍ଭରଶୀଳତା ବାୟୁ ଯୁଦ୍ଧ ମତବାଦରେ ଏକ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଚିହ୍ନଟ କରେ, ଯାହା ପ୍ରତିରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତ ଅଧୀନରେ ଭାରତର ସ୍ୱଦେଶୀ ମିସାଇଲ ବିକାଶ (ଯଥା ଆସ୍ତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ) ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ ସହିତ ଜଡ଼ିତ। ଏହା ବାୟୁ ଆଧିପତ୍ୟ ଓ ରଣନୈତିକ ପ୍ରତିରୋଧକୁ ମଜବୁତ କରେ, କିନ୍ତୁ ଆଗାମୀ ପଥ ପାଇଁ BVR ମିସାଇଲ ଗବେଷଣା ଓ ବିକାଶ (R&D) ଏବଂ ସ୍ୱଦେଶୀ ଫାଇଟର ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ସହିତ ଏହାର ସଂଯୋଜନରେ ନିରନ୍ତର ନିବେଶ ଆବଶ୍ୟକ।
Quick recall
Answer before you reveal
'ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର' (Operation Sindoor) ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ମୁକାବିଲା, ଯାହାକୁ ଏହାର ସର୍ବଦୀର୍ଘ ଏପରି 'କିଲ୍' ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି, ତାହା କେଉଁ ଶ୍ରେଣୀର କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଅନ୍ତର୍ଗତ?
- ଭୂ-ରୁ-ବାୟୁ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର (Surface-to-air missile)
- ଟାଙ୍କ-ବିରୋଧୀ ଗାଇଡେଡ୍ ମିସାଇଲ (Anti-tank guided missile)
- ଡୁବୁଜାହାଜ-ପ୍ରକ୍ଷେପିତ ବାଲିଷ୍ଟିକ ମିସାଇଲ (Submarine-launched ballistic missile)
- ଦୃଷ୍ଟି-ସୀମା ବାହାରର (Beyond Visual Range - BVR) ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର
ଉତ୍ତର ଦେଖନ୍ତୁ
ଉତ୍ତର: D — ଏକ ଦୃଷ୍ଟି-ସୀମା ବାହାରର (BVR) ବାୟୁ-ରୁ-ବାୟୁ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଶତ୍ରୁ ବିମାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପାଇଲଟଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦୃଷ୍ଟି ସୀମା ବାହାରେ ଛୋଡ଼ାଯାଏ, ଯାହା ଦୀର୍ଘ-ଦୂରତା ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ରାଡାର ମାର୍ଗଦର୍ଶନ ବ୍ୟବହାର କରେ।
Convert this topic into marks
Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ