← 14 September 2026's Current Affairs · International Relations GS-2 Prelims ★★★★☆ Mains ★★★★★
संयुक्त राष्ट्र सरचिटणीसांचा सुरक्षा परिषद विस्ताराच्या मागणीला पाठिंबा
बातमीत का?
गुटेरेस यांचा UNSC विस्ताराला पाठिंबा; भारताचा G4 अंतर्गत कायम सदस्यत्वासाठीचा पाठपुरावा सुरूच
संयुक्त राष्ट्र सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी सुरक्षा परिषदेच्या सदस्यत्व विस्ताराला पाठिंबा दिला असून, भारत कायम सदस्यत्वासाठी सातत्याने पाठपुरावा करत आहे.
Why it matters: GS-2 core; factual, Prelims-type
What you need to know
2 मिनिटे
संयुक्त राष्ट्र सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी सध्याच्या जागतिक वास्तवाचे प्रतिबिंब उमटावे यासाठी संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या कायम आणि अकायम सदस्यत्वाचा विस्तार करण्यास पुन्हा एकदा पाठिंबा दर्शवला.
संयुक्त राष्ट्रांच्या एका ठरावादरम्यान वापरण्यात आलेल्या नकाशावरून अलीकडेच निर्माण झालेल्या वादाच्या पार्श्वभूमीवर त्यांनी "सीमारेषा असलेला संयुक्त राष्ट्र नकाशा" ही कल्पनाही फेटाळून लावली.
भारताने ब्राझील, जर्मनी आणि जपान यांच्यासोबत विस्तारित सुरक्षा परिषदेच्या कायम सदस्यत्वाची मागणी दीर्घकाळापासून लावून धरली आहे.
स्रोत: Topper IAS editorial (PIB / The Hindu / Indian Express)
महत्त्वाची तथ्ये
Remember these
- संयुक्त राष्ट्र सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी UNSC च्या कायम आणि अकायम अशा दोन्ही सदस्यत्वांचा विस्तार करण्यास पाठिंबा दिला
- ब्राझील, जर्मनी आणि जपान यांच्यासह G4 गटाचा भाग म्हणून भारत UNSC मध्ये कायम सदस्यत्वाची मागणी करत आहे
- संयुक्त राष्ट्रांच्या एका ठरावादरम्यान वापरलेल्या नकाशावरून झालेल्या वादाच्या पार्श्वभूमीवर गुटेरेस यांनी 'सीमारेषा असलेला संयुक्त राष्ट्र नकाशा' ही कल्पना फेटाळली
- UNSC मध्ये सध्या 5 कायम सदस्य (P5) आणि 10 अकायम सदस्य आहेत
पूर्व · मुख्य
How the exam will ask it
पूर्व
- G4 राष्ट्रसमूहात भारत, ब्राझील, जर्मनी आणि जपान यांचा समावेश असून हे देश संयुक्तपणे UNSC मध्ये कायम सदस्यत्वाची मागणी करतात.
- संयुक्त राष्ट्र सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी UNSC सदस्यत्वाच्या कायम आणि अकायम अशा दोन्ही श्रेणींमध्ये सुधारणा करण्यास पाठिंबा दिला.
मुख्य
GS पेपर 2 (आंतरराष्ट्रीय संबंध/आंतरराष्ट्रीय संस्था) शी संबंधित: 1945 सालची जुनी UNSC रचना सध्याच्या भू-राजकीय वास्तवाचे प्रतिबिंब उमटवत नाही, हा या मुद्द्याचा गाभा आहे; G4 गटाकडून कायम सदस्यत्वाच्या विस्तारासाठी केला जाणारा पाठपुरावा हा त्यावरील सुधारणा प्रस्तावांपैकी एक आहे, मात्र P5 सदस्यांचा नकाराधिकार कायम राहिल्याने सुधारणा प्रक्रिया रखडते, हे लक्षात घेता आंतरशासकीय वाटाघाटी (IGN) आणि आघाडी उभारणी हा पुढील मार्ग ठरू शकतो.
Quick recall
Answer before you reveal
भारताने ब्राझील, जर्मनी आणि जपान यांच्यासोबत मिळून विस्तारित संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेत कायम सदस्यत्वासाठी संयुक्तपणे पाठपुरावा करणारा गट स्थापन केला आहे. हा गट खालीलपैकी कोणत्या नावाने ओळखला जातो?
- अलिप्ततावादी चळवळ (Non-Aligned Movement)
- क्वाड (Quad)
- G20 त्रिकुट (G20 Troika)
- G4 राष्ट्रे (G4 nations)
उत्तर पहा
उत्तर: D — भारत, ब्राझील, जर्मनी आणि जपान मिळून G4 गट स्थापन करतात, जो विस्तारित संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेत कायम सदस्यत्वासाठी संयुक्तपणे पाठपुरावा करतो.
Convert this topic into marks
Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ