← 16 September 2026's Current Affairs · Environment GS-1 Prelims ★★★★☆ Mains ★★☆☆☆
വർഷങ്ങളുടെ കാലതാമസത്തിനുശേഷം കിഷൗ ബഹുവിധ പദ്ധതി മുന്നോട്ട്
വാർത്തയിൽ എന്തുകൊണ്ട്?
ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾ, ഒരു അണക്കെട്ട്: നദീതട പദ്ധതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ഏതു ചോദ്യത്തിനും വേണ്ട കിഷൗ പദ്ധതിയുടെ കണക്കുകൾ
ടോൺസ് നദിയിലെ ദീർഘകാലം വൈകിയ കിഷൗ ബഹുവിധ പദ്ധതി (Kishau Multipurpose Project) മുന്നോട്ടുപോയി; ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഡൽഹി ഉൾപ്പെടെ ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് പ്രയോജനം ലഭിക്കും.
Why it matters: factual, Prelims-type
What you need to know
2 മിനിറ്റ്
ഉത്തരാഖണ്ഡ്-ഹിമാചൽ പ്രദേശ് അതിർത്തിയിലെ ടോൺസ് നദിയിൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അണക്കെട്ടായ, വർഷങ്ങളായി വൈകിയ കിഷൗ ബഹുവിധ പദ്ധതി (Kishau Multipurpose Project), പുതിയ അന്തർസംസ്ഥാന കരാറോടെ ഒരു ചുവടുകൂടി മുന്നോട്ടുവച്ചു.
ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ഉത്തർപ്രദേശ്, ഹരിയാന, രാജസ്ഥാൻ, ദേശീയ തലസ്ഥാന പ്രദേശമായ ഡൽഹി (NCT of Delhi) എന്നീ ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ജലസേചനം, കുടിവെള്ളം, ജലവൈദ്യുതി എന്നിവയുടെ പ്രയോജനം നൽകാനാണ് ഈ പദ്ധതി രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.
ഇത്തരം ബഹുവിധ നദീതട പദ്ധതികൾ (Multipurpose river valley projects) സാധാരണയായി ഗുണഭോക്തൃ സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്രവും തമ്മിലുള്ള ചെലവ് പങ്കിടൽ ക്രമീകരണങ്ങളിലൂടെയാണ് ധനസഹായവും ഏകോപനവും നടത്തുന്നത്.
ഉറവിടങ്ങൾ: Indian Express · Topper IAS editorial
പ്രധാന വസ്തുതകൾ
Remember these
- ഉത്തരാഖണ്ഡ്-ഹിമാചൽ പ്രദേശ് അതിർത്തിയിലെ ടോൺസ് നദിയിൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അണക്കെട്ടാണ് കിഷൗ ബഹുവിധ പദ്ധതി.
- വർഷങ്ങളുടെ കാലതാമസത്തിനുശേഷം പുതിയ അന്തർസംസ്ഥാന കരാറിലൂടെ ഇത് മുന്നോട്ടുപോയി.
- ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ജലസേചനം, കുടിവെള്ളം, ജലവൈദ്യുതി പ്രയോജനങ്ങൾ നൽകാൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.
- ഗുണഭോക്തൃ സംസ്ഥാനങ്ങൾ: ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ഉത്തർപ്രദേശ്, ഹരിയാന, രാജസ്ഥാൻ, ഡൽഹി NCT.
- ബഹുവിധ നദീതട പദ്ധതികൾ പൊതുവെ ഗുണഭോക്തൃ സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്ര സർക്കാരും തമ്മിലുള്ള ചെലവ് പങ്കിടലിലൂടെയാണ് ധനസഹായം ലഭിക്കുന്നത്.
പ്രിലിംസ് · മെയിൻസ്
How the exam will ask it
പ്രിലിംസ്
- കിഷൗ ബഹുവിധ പദ്ധതി ഉത്തരാഖണ്ഡ്-ഹിമാചൽ പ്രദേശ് അതിർത്തിയിലെ ടോൺസ് നദിയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
- ഡൽഹി NCT ഉൾപ്പെടെ ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ജലസേചനം, കുടിവെള്ളം, ജലവൈദ്യുതി പ്രയോജനങ്ങൾ നൽകാൻ ഉദ്ദേശിച്ചുള്ളതാണ്.
- ബഹുവിധ നദീതട പദ്ധതികൾ പൊതുവെ ഗുണഭോക്തൃ സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്ര സർക്കാരും തമ്മിലുള്ള ചെലവ് പങ്കിടൽ ക്രമീകരണങ്ങളിലൂടെയാണ് ധനസഹായം നൽകുന്നത്.
മെയിൻസ്
GS പേപ്പർ 1 (ഭൂമിശാസ്ത്രം/നദീതട പദ്ധതികൾ), GS പേപ്പർ 3 (ജലവിഭവങ്ങൾ): തീരദേശ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ ചെലവ് പങ്കിടൽ സമവായത്തിലെത്താനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ട് കാരണം അന്തർസംസ്ഥാന നദീതട പദ്ധതികളിൽ സ്ഥിരമായി ഉണ്ടാകുന്ന കാലതാമസമാണ് പ്രശ്നം. കിഷൗവിലെ പുതിയ അന്തർസംസ്ഥാന കരാർ പുരോഗതി സൂചിപ്പിക്കുന്നു, എന്നാൽ ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ദീർഘകാലമായി കാത്തിരിക്കുന്ന ജലസേചന, കുടിവെള്ള, ജലവൈദ്യുതി നേട്ടങ്ങൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത്തരം പദ്ധതികളിൽ അന്തർസംസ്ഥാന സമവായം വേഗത്തിലാക്കാൻ നദീതട അതോറിറ്റികൾ പോലുള്ള ശക്തമായ സ്ഥാപനപരമായ സംവിധാനങ്ങളാണ് മുന്നോട്ടുള്ള വഴി.
Quick recall
Answer before you reveal
ടോൺസ് നദിയിൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട, വർഷങ്ങളായി വൈകിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന കിഷൗ ബഹുദ്ദേശ്യ പദ്ധതി (Kishau Multipurpose Project), ജലസേചനം, കുടിവെള്ളം, വൈദ്യുതി എന്നീ നേട്ടങ്ങൾ ഏത് കൂട്ടം സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കാണ് നൽകാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്?
- കർണാടകയും തമിഴ്നാടും
- ദേശീയ തലസ്ഥാന പ്രദേശമായ ഡൽഹി മാത്രം
- ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ഉത്തർപ്രദേശ്, ഹരിയാന, രാജസ്ഥാൻ, ഡൽഹി എന്നിവയുൾപ്പെടെ ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾ
- ഉത്തരാഖണ്ഡും ഹിമാചൽ പ്രദേശും മാത്രം
ഉത്തരം കാണിക്കൂ
ഉത്തരം: C — ടോൺസ് നദിയിലെ കിഷൗ ബഹുദ്ദേശ്യ പദ്ധതി, ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ഉത്തർപ്രദേശ്, ഹരിയാന, രാജസ്ഥാൻ, ദേശീയ തലസ്ഥാന പ്രദേശമായ ഡൽഹി എന്നിങ്ങനെ ആറ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക്/കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് ജലസേചനം, കുടിവെള്ളം, ജലവൈദ്യുതി എന്നിവയിലൂടെ പ്രയോജനം നൽകാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
Convert this topic into marks
Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ