TOPPER IAS
Login Talk to a mentor

← 17 September 2026's Current Affairs · International Relations GS-2 Prelims ★★★★☆ Mains ★★★★★

ભારતે પાકિસ્તાન-ચીન સીમા આયોગને કોઈ કાયદેસર આધાર ન હોવાનું જણાવી નકાર્યો

17 September 2026 · ⏱ 2 મિનિટ · GS Paper 2 - International Relations / India and its Neighbours

1

સમાચારમાં કેમ?

1963માં ચીન અને પાકિસ્તાને લદાખમાંથી એક સીમા દોરી હતી — ભારત તેને શા માટે રદબાતલ ગણાવે છે

ભારતે જમ્મુ, કાશ્મીર અને લદાખના પ્રદેશ પર પાકિસ્તાન-ચીન સંયુક્ત સીમા આયોગ (Joint Boundary Commission)ના પ્રસ્તાવને કાયદેસર રીતે પાયાવિહોણો ગણાવીને નકારી કાઢ્યો.

Why it matters: GS-2 core; factual, Prelims-type

India rejects Pakistan-China Boundary Commission as having no legal basis
Tahakhan021 · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
2

What you need to know

2 મિનિટ

ભારતે પ્રસ્તાવિત પાકિસ્તાન-ચીન સંયુક્ત સીમા આયોગ (Joint Boundary Commission)ને નકારી કાઢતાં કહ્યું કે તેને કોઈ કાયદેસર આધાર નથી, કારણ કે પાકિસ્તાને જમ્મુ-કાશ્મીર અને લદાખના ભાગો પર ગેરકાયદે કબજો કરેલો છે.

ભારતનું વલણ છે કે જમ્મુ અને કાશ્મીર તથા લદાખ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો (Union Territories) ભારતના અભિન્ન અંગ છે, અને ત્યાંના પ્રદેશ પર પાકિસ્તાન અને ચીન વચ્ચેની કોઈપણ સીમા વ્યવસ્થા રદબાતલ છે.

આ, ૧૯૬૩ના ચીન-પાકિસ્તાન સીમા કરાર (Sino-Pakistan Boundary Agreement) સામે ભારતના લાંબા સમયથી ચાલી આવતા વિરોધને અનુસરે છે, જે અંતર્ગત શક્સગામ ખીણ (Shaksgam Valley)ના ભાગો ચીનને સોંપવામાં આવ્યા હતા.

વિદેશ મંત્રાલય (Ministry of External Affairs)એ પુનરોચ્ચાર કર્યો કે ભારતના સાર્વભૌમ પ્રદેશ સંબંધિત કોઈપણ વ્યવસ્થા માટે ભારતની સંમતિ જરૂરી છે.

સ્રોત: Indian Express · Topper IAS editorial

3

મુખ્ય તથ્યો

Remember these

  • ભારતે પાકિસ્તાન-ચીન સંયુક્ત સીમા આયોગ (Joint Boundary Commission)ના પ્રસ્તાવને કાયદેસર રીતે પાયાવિહોણો ગણાવીને નકારી કાઢ્યો
  • ભારત માને છે કે પાકિસ્તાને જમ્મુ અને કાશ્મીર તથા લદાખના ભાગો પર ગેરકાયદે કબજો કરેલો છે
  • ૧૯૬૩ના ચીન-પાકિસ્તાન સીમા કરાર (Sino-Pakistan Boundary Agreement) અંતર્ગત શક્સગામ ખીણ (Shaksgam Valley)ના ભાગો ચીનને સોંપવામાં આવ્યા હતા
  • વિદેશ મંત્રાલય (Ministry of External Affairs) કહે છે કે ભારતના સાર્વભૌમ પ્રદેશ પરની કોઈપણ વ્યવસ્થા માટે ભારતની સંમતિ જરૂરી છે
  • જમ્મુ અને કાશ્મીર તથા લદાખ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો (Union Territories) છે, જેને ભારત દેશના અભિન્ન અંગ ગણે છે
4

પ્રિલિમ્સ · મેઇન્સ

How the exam will ask it

પ્રિલિમ્સ

  • ૧૯૬૩ના ચીન-પાકિસ્તાન સીમા કરાર (Sino-Pakistan Boundary Agreement) અંતર્ગત પાકિસ્તાને શક્સગામ ખીણ (Shaksgam Valley) ચીનને સોંપી હતી
  • ભારત જમ્મુ, કાશ્મીર અને લદાખના પ્રદેશ પરની કોઈપણ પાકિસ્તાન-ચીન સીમા વ્યવસ્થાને રદબાતલ ગણે છે
  • જમ્મુ અને કાશ્મીર તથા લદાખ ભારતના કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો (Union Territories) છે
  • ભારતે પોતાના ગણાતા પ્રદેશ પર ત્રીજા પક્ષની સીમા વ્યવસ્થાનો સતત વિરોધ કર્યો છે

મેઇન્સ

GS પેપર ૨ - આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો / ભારત અને તેના પડોશી દેશો. મુદ્દો: પ્રસ્તાવિત પાકિસ્તાન-ચીન સંયુક્ત સીમા આયોગ (Joint Boundary Commission) ભારત જેને સાર્વભૌમ ગણે છે તેવા પ્રદેશને સ્પર્શે છે; ભારતનો પ્રતિભાવ ૧૯૬૩ના ચીન-પાકિસ્તાન સીમા કરાર (Sino-Pakistan Boundary Agreement)ને માન્યતા ન આપવા અને જમ્મુ-કાશ્મીર તથા લદાખ અભિન્ન કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો હોવાના વલણ પર આધારિત છે. અસર: આ ભારતના પ્રાદેશિક વલણને મજબૂત બનાવે છે, પરંતુ બે શત્રુ પડોશીઓ સાથે એકસાથે સીમા વ્યવસ્થાપનમાં ઘર્ષણ ઉમેરે છે; આગળનો રસ્તો વિદેશ મંત્રાલય (MEA)ના નિવેદનો અને બહુપક્ષીય મંચો દ્વારા સતત રાજદ્વારી દૃઢતામાં રહેલો છે, જે ભારપૂર્વક જણાવે કે ભારતીય પ્રદેશ પરની કોઈપણ વ્યવસ્થા માટે ભારતની સંમતિ જરૂરી છે.

5

Quick recall

Answer before you reveal

US House of Representatives દ્વારા પસાર કરાયેલ બિલ ભારત સહિત રશિયન તેલ ખરીદવાનું ચાલુ રાખતા દેશો પર કેટલા ટકા સુધીના ટેરિફની ધમકી આપે છે?

  1. 25%
  2. 50%
  3. 75%
  4. 100%
જવાબ જુઓ

જવાબ: D — આ બિલ યુક્રેન યુદ્ધ મુદ્દે રશિયા પર દબાણના ભાગરૂપે, ભારત સહિત રશિયન ક્રૂડ તેલની આયાત ચાલુ રાખતા દેશો પર 100% સુધીના ટેરિફ લાદવાની સત્તા આપે છે.

6

Convert this topic into marks

Today's 10-MCQ test · instant analysis · Powered by AdaptIQ

DONE READING?

Test today's current affairs.